YUKARI ÇIK

Çanakkale Travel
Çanakkale Travel
Anzac Hotel Çanakkale Şehitlik Turu
14 Ekim 2017 tarihinde eklendi

Çanakkale Atatürk Anıtı’nın Açılışı

19 Mayıs 1937’de Çanakkale’de yapılan 19 Mayıs törenleri önemli bir olaya tanıklık etti. 19 Mayıs için Çanakkale Belediyesi tarafından Cumhuriyet Alanı ve etrafı bayraklarla donatıldı. Zira bugün Çanakkale Belediyesi’nin yaptırdığı “Gazi Anıtı”nın açılışı da yapılacaktı. 19 Mayıs 1937 Çarşamba günü saat 14.00’te neredeyse tüm Çanakkaleliler alana geldi. Askeri birlikler, öğrenciler ve Çanakkale Türkgücü sporcuları meydanda yerlerini aldılar. Vali Vekili Tuğbay Fevzi Günel ve Müstahkem Mevki Komutan Vekili ve Tugay Komutanı ile Belediye Başkanı Osman Tevfik Bey alanı şereflendirdiler ve tören başladı. Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’ndan sonra beklenen olay gerçekleşti. Fevzi Günel, Vali Vekili tarafından “Gazi Anıtı”nın kurdelesi kesilerek anıt ortaya çıktı. Anıtın açılışı yapıldıktan sonra Belediye Başkanı bir nutuk söylerken, Ortaokul Tarih öğretmeni Şeref (Ergenekon) Bey de 19 Mayıs’ın önemi konusunda bir konuşma yaptı. Konuşmalar halk tarafından büyük bir alkışla karşılandı. Kızlı erkekli Çanakkale Ortaokulu öğrencileri spor hareketleri gerçekleştirdiler ve Türkgücü sporcuları da spor gösterileri yaptılar. Tören bittikten sonra Çanakkale halkı Atatürk heykeli etrafında adeta bir halka oluşturdu ve heykeli inceledi. Çanakkale Atatürk Heykeli, dörtgen bir kaide üzerinde asker kıyafeti ile Atatürk’ü temsil etmekteydi. Atatürk’ün sağ eli yanda yumruğunu sıkmış, sol eli boynunda asılı dürbün kabının üzerinde durur biçimde betimlenmektedir. Atatürk’ün sırtındaki kaputu onun komutan kimliğine bir vurgudur. Atatürk, vücudu ve başı dik zafer kazanmış komutan olarak ufuklara bakmaktadır. Çanakkale Atatürk heykelini, heykeltraş Nijat Sirel yaptı. Kaidesi ise Anıtın heykel kısmını yapan Nijat Sirel, heykeli 1934 yılında tamamladı ve Çanakkale’ye nakletti. Çanakkale Atatürk Heykeli’nin boyu 1.80 metre, kaidesi 2 metredir. Maliyeti 1934 yılı fiyatları ile 2.000 TL’dir. Anıtın kaidesinin mermer işleri ise İstanbul’da mermer ustası olan Saim Anılsın tarafından gerçekleştirildi. Anıtım tümüyle tamamlanması maddi imkânsızlık sebebiyle uzun sürdü ve Anıtın kaidesi ile birlikte açılışı 19 Mayıs 1937’de gerçekleştirilebildi.  Çanakkale Atatürk Anıtının açılışı sebebiyle Talat Bey duygularını dile getiren bir şiir yazdı. O şiir maalesef zaman içerisinde unutulup gitti. Talat Bey’in yazdığı şiir şöyleydi:

“BÜYÜK ATAMIZIN HEYKELİ ÖNÜNDE

Heykelin önünde boyun eğerim, / Oğluma kızıma saygı ekerim,

O tunç abideden seni ararım, / Kara günlerimi anar yanarım,

Geçirdiğim azap o kadar büyük, / Ölümler yanında kalmıştı küçük,

Ümitsiz süründüm, nice yüzyıllar, / Gösterdiğim sabrı almaz akıllar,

Anneler dul kalmış, soyum mezarsız, / Silahım çalınmış ben de kararsız,

Ulusum matemli, yuvam dağılmış / Yurduma her yandan yılan sağılmış,

Ağulanmış bütün kafamın tası, / Bize boş olanın yoktu tasası,

İçimde ant vardı düşman öldürmek, / Yurdumu kurtarıp sonradan ölmek,

Yanıtsızdım sanki çıkmazdı sesim, / Kimseler duymazdı kısık nefesim,

Yalnız değildim ben, Türklüktü adım, / Bana mı mahsustu yetim muradım,

Türk’tü evet Türk’tü ümidi ölen, / Cehle kurban olup, ocağı sönen,

Herkes ağlıyordu eli böğründe, / Zalim bir sultanda, düşman önünde,

Sesindi yükseldi, yurdun başında, / “Türk ölmez ağlama, mezar taşında”,

İrkinme arkadaş, çelik yumruğun, / Sana bir silahtır, diye buyruğun,

Yaralı içime, kıvılcım attı, / Şimşekli kanımda ateş yarattı, 

Anafartalarda ünlenen ordun, / Yıldırım adıyla söylenen ordun,

Derlendi toparlandı, birden canlandı, / İnönü, Sakarya tarihin tacı,

Afyon, Dumlupınar, mertliğin pacı, / Yıllarca acun, seni denedi,

Sendeki kudrete yoktu senedi, / Soysal tanılan kör bir âlemin,

Gözünü sen açtın varsa âdemin, / Son rehber sensin, kudreti iman,

İmanına dünya tapındı inan, / Sen olmasan Atam, yaşamazdım ben ,

Ben olmasam Atam, doğar mıydın sen? / Ne sen, benden uzak, ne de ben senden,

Türkün bir kanı var, korkmaz mekenden, / Boş yere kıvrandı, düşman önünde,

Pusat mı sundu, süngü önünde, / O nasıl silleydi? Türkün atası,

Toptan ağlamıştı, düşman anası, / Temizlendi Türkün; İsmet yuvası,

Sağaldı, bağrının hançer yarası, / Yâd ellerde Türkü tanıttıran sen,

Adına ant içtim, nankör müyüm ben?/ Büyüksün Ey Atam, büyüksün büyük,

Kimse sana gelmez çünkü kanın Türk, / Tarih kutluluyor, Türküm diyeni,

Atamın emrine boyun eğeni, / Dün yıkıktı, bugün şenlendi yurdum,

Hain mi yurduma? Süngümle urdun, / Ününün aradı, o şehit babam,

Gününü beklerdi, zavallı anam,  / Bahtım, yüceymiş ki, seni ben gördüm,

Kazandığım günün, zevkini sürdüm, / Bugünün şerefi, yarının izi,

Yarınki saadet, beğenmez bizi, / Yarının utkunda güneş parlasın,

Dilerim Ulusum, sensiz kalmasın, / Sensiz kalıp yetim namı almasın,

Atamı görmeyen gözler ağlasın, / Selamına hasret çektiren Atam,

Gönlümdeki sevgi, bir sen, bir Anam!”

(Anam tabirleri “Vatan”a aittir)

(Ben tabirleri, “Ulus”a aittir)

Çanakkale’de 1937 yılında açılan Atatürk Anıtı önünde her yıl resmi törenler yapılmaktadır. Anıtın kaidesi 2000 yılında değiştirildi ve bulunduğu yerden biraz daha geriye çekildi.  

1971 kez okundu
Yazarın Diğer Yazıları
1939 Yılında Kıbrıs’tan Çanakkale’ye Neden Eşek Getirildi? 12 Ekim 2019
Çanakkale Boğazı’nda Amerikalı Bir Kadın Sporcunun Başarısı 05 Ekim 2019
Bir Zamanlar Çanakkale’de Bir “Kırıkçatal Meyhanesi” Vardı 28 Eylül 2019
Bigalı “Mehmet Kazım’ın İstiklal Mücadelesi İle Geçen Bir Ömrü 14 Eylül 2019
Cumhuriyetin Onuncu Yılında Bayramiç’te Radyo Keyfi 25 Ağustos 2019
Türk İnkılâbı’nın Uygarlık Dünyasına Yaptığı En Büyük Hizmet: “Hayvan Vebasını Yok Etmesi” 09 Ağustos 2019
Mehmet Cavit Bey ve Osmanlı Bankası Çanakkale Şubesi’nin İlginç Serüveni 28 Temmuz 2019
Çanakkale’nin Kültür ve Eğlence Hayatında Unutulamayan Emek Sineması 03 Temmuz 2019
Genç Kalemler Dergisi’nde Bir Çanakkaleli Genç “Mehmet Ali Tevfik Bey” 24 Haziran 2019
Rüyası Atlantik’i Geçmekti 16 Haziran 2019
Çanakkale’deki İki Pakistanlı Hayırsever 09 Mayıs 2019
Cumhuriyet Döneminde Çanakkale’deki İtalyan Konsolosu Aşil Ksantapulo’nun Hayatı 01 Mayıs 2019
TBMM’nin Açılışının 99’ncu Yıldönümünde İşgalden Kurtuluşa 22 Nisan 2019
Çanakkale Boğazı’nda Bir Kaza: “Dumlupınar Faciası” 03 Nisan 2019
Dardanos Tabyasından Savaşa Bakmak 16 Mart 2019
Kilitbahirli Bir Sinema Ustası: “Ferdi Tayfur” 02 Mart 2019
Erzincan Depremi ve Sel Felaketine Çanakkalelilerin Yardımı 23 Şubat 2019
2. Dünya Savaşı Yıllarında Çanakkale’de Bir Cumhuriyet Savcısı “Hayrettin Perk” 02 Şubat 2019
Çanakkale’nin 1955’te Şeker İhtiyacı ve Şeker İmalatçısı Yahudi İsak Bey’in Bir Mektubu 25 Ocak 2019
60 Yıl Önce Bir Cumhurbaşkanı’nın Yorumu: “Çanakkale’yi Tanıtamıyorsunuz” 19 Ocak 2019